12/02/2026
Tản mạn cuối năm – Trước di ảnh song thân
Sáng nay tôi dậy sớm hơn mọi ngày. Trời còn lảng bảng sương, phố núi im ắng đến lạ. Tôi bước lên tầng bốn – nơi đặt bàn thờ Cha Má. Cánh cửa gỗ mở ra khẽ khàng như sợ làm động đến không gian linh thiêng ấy.
Tôi pha một bình trà nóng, không đặt trên bàn cao, mà để dưới sàn nhà, trên chiếc chiếu gỗ quen thuộc. Bao năm nay tôi vẫn ngồi đó mỗi sớm, đối diện với di ảnh song thân. Hơi trà bốc lên, quyện cùng làn khói nhang mỏng, làm căn phòng thêm ấm áp giữa những ngày cuối năm se lạnh.
Tầng bốn này, cách đây mười năm, là nơi má vẫn đều đặn lên đọc kinh mỗi buổi sáng. Khi ấy, tôi ở dưới tầng hai. Cứ nghe tiếng kinh má ngân nga trầm đều trên cao, lòng tôi lại an tâm lạ thường. Chỉ cần nghe tiếng ấy thôi là biết má vẫn khỏe, vẫn bình an trong căn phòng của mình ở tầng ba.
Ngày đó, trong phòng má có để một cái chuông nhỏ. Tôi dặn:
“Má có việc gì thì lắc chuông cho con nghe.”
Chỉ một tiếng chuông thôi, tôi sẽ chạy lên ngay.
Vậy mà bây giờ, căn nhà vẫn còn đó, chiếc chuông vẫn nằm yên ở trên bàn thờ đây, nhưng không còn tiếng kinh mỗi sáng, cũng chẳng còn tiếng chuông khe khẽ gọi con.
Tôi nhìn sang mấy bộ đồ đồng đặt ngay ngắn một góc phòng. Không chỉ là đèn, mà là cả một bộ gồm lư hương, đài, chuông và đặc biệt có một chiếc mâm đồng cổ đã theo gia đình tôi qua bao mùa Tết. Đồng đã xỉn màu theo năm tháng. Năm nào cũng vậy, cứ gần Tết là tôi mang cả ba bộ xuống tiệm để đánh bóng lại. Khi lớp bụi thời gian được lau đi, sắc đồng ánh lên vàng ấm, tôi lại thấy như ký ức cũng được chạm tay đánh thức.
Chạm vào từng món, tôi nhớ Tết ở dưới quê.
Cha tôi ngày ấy hay ra vườn từ sớm, tỉ mỉ sửa lại những chậu bông vạn thọ cho tròn tán, tươi sắc. Trong vườn nhà còn có cây ổi, buồng chuối trĩu quả. Cha chăm chút từng cành lá, như thể chỉ cần vườn nhà xanh tốt thì Tết cũng tự khắc đủ đầy.
Còn má thì loay hoay dưới bếp. Nồi bánh chưng, bánh tét đỏ lửa suốt đêm. Củ kiệu được làm dưa trắng trong. Mứt dừa, mứt gừng thơm lừng cả gian nhà. Bánh in, bánh thuẫn được xếp ngay ngắn trên mâm. Gia đình tôi ăn chay, không sát sinh. Tết đến cũng toàn món chay thanh đạm, không thịt heo, không thịt gà, không cá tôm gì hết. Vậy mà mâm cơm vẫn ấm áp, vẫn đủ đầy tiếng cười.
Giờ đây, căn phòng thờ yên tĩnh quá.
Tôi ngước nhìn di ảnh cha má. Ánh mắt cha vẫn nghiêm mà hiền. Nụ cười của má vẫn dịu dàng như thuở nào. Chỉ còn mấy ngày nữa là đến Tết. Mỗi năm Tết đến, lòng tôi lại chùng xuống. Nhưng năm nay, cảm xúc dường như sâu hơn, bởi đã tròn mười năm má về cõi vĩnh hằng.
Mười năm.
Mười mùa mai nở.
Mười lần con bày mâm cơm cúng tất niên mà thiếu vắng bóng dáng người.
Tôi ước gì, chỉ một lần thôi, được ngồi bên mâm cơm cuối năm có đủ cha má. Không cần mâm cao cỗ đầy, chỉ cần tiếng má nhắc “ăn đi con”, tiếng cha chậm rãi hỏi chuyện làm ăn, vậy là đủ ấm cả một đời người.
Ở nơi trần gian này, con vẫn loay hoay giữa bộn bề cuộc sống. Vẫn buôn bán, vẫn mưu sinh, vẫn cố gắng dựng xây như lời cha từng dặn. Nhưng có những buổi sớm cuối năm như hôm nay, khi ngồi trên chiếc chiếu gỗ, bên bình trà nóng, nhìn lên hai tấm di ảnh, lòng chợt mềm đi.
Người ta thường nói thời gian sẽ làm vơi nỗi nhớ. Nhưng với cha má, thời gian chỉ làm nỗi nhớ lắng sâu hơn. Không còn đau nhói như ngày mới tiễn biệt, mà âm ỉ, thấm vào từng nhịp thở.
Sáng nay, tôi nâng tách trà lên, khẽ thưa:
“Cha má ơi, Tết này con nghỉ sớm, vẫn bày mâm cơm chay đủ đầy như những năm xưa. Chỉ mong ở nơi xa ấy, cha má an yên.”
Ngoài kia, nắng đã bắt đầu lên. Ánh nắng chiếu qua khung cửa, hắt nhẹ lên khung ảnh và ánh đồng vừa được dọn xuống sàn nhà sáng lên ấm áp.
Dẫu không còn được nghe tiếng kinh mỗi sớm, không còn tiếng chuông gọi con giữa căn nhà nhiều tầng ấy, nhưng con tin, mỗi cái Tết về, cha má vẫn lặng lẽ nhìn con, phù hộ cho con vững vàng bước tiếp.
Tết đến là đoàn viên.
Còn với những người ở lại như con, Tết là ký ức.
Là nỗi nhớ.
Là một khoảng lặng rất sâu trong lòng🙏🙏🙏
