15/05/2023
https://www.facebook.com/groups/999058110982545/permalink/1263079317913755/?mibextid=Nif5oz
สิ่งที่ทุกคนต้องรู้ในการเล่นพระสมเด็จ พระเด็จที่สร้าง จาก เจ้าพระคุณสมเด็จโต หรือสมเด็จปิลันทน์ ช่างแกะแม่พิมพ์ให้กันสมเด็จโต และสมเด็จพุฒาจารย์ทัด คือช่างคนเดียวกัน พระเครื่อง ที่เรียก ว่าสมเด็จซึ่งอายุประมาณ 150กว่าปี เราสามารถสืบค้นได้ ข้อมูลที่มีบันทึกไว้ เกี่ยวกับผู้สร้างแม่พิมพ์พระสมเด็จฯ ค้นจากข้อมูลหอสมุดแห่งชาติ เกี่ยวกับกองช่างสิบหมู่ ที่ได้ บันทึกไว้มีเพียงแค่ หลวงวิจิตร รจนา ตระกูลท่านยังอยู่ดี ไม่ได้หายไปไหน ตราคฑาจุฑาธุทย์ ตราประดับอก บ่งบอกบางอย่าง ต่อราชวงศ์ยังเข็มกลัดบนตำแหน่ง หัวใจ ท่านนี้ต้องไม่ธรรมดาจึงมี คฑาจุฑาธุทย์ได้ ท่านคือ หลวงวิจิตร รจนา หัวหน้า กองช่างสิบหมู่
มีหลักฐานอย่างเป็นทางการหัวหน้าช่างแกะ ในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นมีเพียงผู้เดียว คือ หลวงวิจิตรรจนา ศักดินา 300 ส่วนหลวงวิจารณ์เจียรนัยคือใครไม่มีตัวตน อันนี้คือจดหมายเหตุ เราไม่สามารถเปลี่ยนแปลงประวัติศาสตร์ได้ คนที่อ้างขอให้ท่านยกเลิกเถอะ เพราะเดี๋ยวจะผิดผลาดไปถึงลูกหลาน ผมบอกได้เลยครับจากการที่ผมสืบค้นมา พระสมเด็จวัดระฆังสร้าง 84000องค์แน่ถ้าไม่ถึงก็ไกลเคียงอาจจะหลายหมื่นองค์ ผมเคยขับมอเตอร์ไซค์ไปวัดกลางคลองข่อย ในสมัยนั้นเมื่อประมาณ 30 ปีมีคนเก่าแก่ที่วัดกลางคลองข่อย เขาเล่าให้ผมฟัง ในองค์พระวัดกลางคลองข่อยมีพระสมเด็จวัดระฆังจริงๆ ถ้าเขาพูดจริงนะ แต่มีสิบกว่าองค์ คาดว่า สมเด็จโตติดย่ามมาแล้วก็ใส่ไว้ เป็นพุทธบูชา ผมคาดว่าพระสมเด็จที่เหลือน้อย อาจเป็นเพราะว่าสมเด็จโตชอบธุดงค์ไปตามที่ต่างๆแล้วอาจไปไส่ไว้ แล้วคงแจกคนเรื่อยไป ใครที่ใส่บาตรให้ท่านก็ให้พระสมเด็จ เพราะฉะนั้นพระสมเด็จจึงกระจายไปตามที่ต่างๆ อยู่ในกรุ อยู่ตามบ้าน ศูนย์หาย ตกน้ำเพราะน้ำท้วมบ่อยๆในสมัยนั้น แตกหักเสียหาย คาดว่าน่าจะเหลือวนเวียนไม่มาก ผมคิดว่าน่าจะหลักหมื่นองค์แน่นอน เหตุใดพระสมเด็จสร้าง 84000องค์หรือหลายหมื่นองค์ผมอ้างอิงจากพระสมเด็จปิลันทน์ วัดระฆัง สร้างครบ84000องค์ เพราะช่างแกะคนเดียวกัน คนกดพระคนชุดเดียวกันแน่นอน แต่สมเด็จวัดระฆังของสมเด็จโต ว่าละการสร้างแตกต่างกันไปในแต่ละปี สร้างส่วนผสมไม่เหมือน ผมคาดว่าชุดสุดที่ท่านสร้างน่าจะเป็นสมเด็จปรกโพธิ์หมายความว่าบรรลุธรรม ท่านอายุมากแล้วเลยพบเจอไม่เยอะ บทความนี้อาจมีประโยชน์กับท่านทุกคน